2.2.4. Bankowość internetowa

Drugą formą wykorzystującą do komunikacji z bankiem komputer jest bankowość internetowa, jednak w odróżnieniu od home bankingu nie jest konieczna instalacja specjalistycznego oprogramowania dostarczanego przez bank. W tym przypadku wystarczy dostęp do komputera wyposażonego w standardową przeglądarkę stron WWW z podłączeniem do Internetu.

Bankowość internetowa jest ujmowana jako integralny element handlu elektronicznego (e-commerce), który rozumiany jest jako prowadzenie interesów za pośrednictwem mediów elektronicznych, w tym przede wszystkim za pośrednictwem Internetu. E-biznes można również traktować jako transformację kluczowych procesów biznesowych przy wykorzystaniu technologii internetowej.¹ Można polemizować ze stanowiskiem, według którego do handlu elektronicznego zaliczana jest jedynie ta forma bankowości elektronicznej. Wydaje się jednak, że ze względu na jej istotę, mniejsze zindywidualizowanie tej usługi, korzystanie z ogólnodostępnej sieci, umożliwiającej większą interakcję między podmiotami, bankowość internetowa najbardziej oddaje charakter handlu elektronicznego.

T. Porębska-Miąc podaje następującą definicję handlu elektronicznego: “procesy i działania w zakresie kupna i sprzedaży produktów i usług za pośrednictwem Internetu, sieci komputerowych i innych technologii cyfrowych”².

Większość banków zaczyna od umieszczania na swoich stronach internetowych podstawowych informacji o swojej działalności, sytuacji finansowej i proponowanych produktach oraz oferowania klientom najprostszych usług, które nie wymagają połączenia systemu bankowości internetowej z zewnętrznymi systemami informatycznymi. Zwykle klient może sprawdzić saldo rachunku, obejrzeć historię transakcji, założyć lub rozwiązać lokatę terminową, przesuwać środki między kontami na rachunku. Często oferowana jest także możliwość importowania danych z rachunku do popularnych programów wspomagających zarządzanie domowymi finansami. Oferta rozszerzona wzbogaca ofertę podstawową przede wszystkim o możliwość dokonywania płatności na zewnątrz. Oferta zaawansowana zaś obejmuje usługi, które wykorzystują potencjał Internetu, jego interaktywność, multimedialność i elastyczność:

• serwisy informacyjne (zawierające m.in. kursy walut, wskaźniki giełdowe, porady podatkowe i inne informacje finansowe),

• sprzedaż produktów innych firm (komplementarne produkty finansowe, np. ubezpieczenia, jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych, usługi maklerskie, jak i niefinansowe, np. bilety lotnicze),

• sklep internetowy (prowadzenie sprzedaży wysyłkowej różnych produktów),

• personalizacja (dopasowanie wyglądu i zawartości strony internetowej do preferencji użytkownika),

• doradztwo on-line, czyli system umożliwiający interaktywną rozmowę klienta z konsultantem bankowym.³

Warto wspomnieć również o koncepcji tzw. banku wirtualnego, czyli banku opierającego się wyłącznie na wykorzystaniu technologii internetowej, gdzie nie ma fizycznego ruchu pieniędzy ani dokumentacji, a klientem może zostać teoretycznie mieszkaniec każdego kontynentu. Przestaje tu istnieć najważniejsza część tradycyjnego banku – sala operacyjna, której funkcje przejmuje sieć komputerowa i poczta elektroniczna. Taki bank bez oddziałów, który rezygnuje z dużej części zasobów rzeczowych i osobowych, może znacznie usprawnić zarządzanie kosztami i wyeliminować problemy występujące w tradycyjnym banku, z drugiej jednak strony narażony jest na nowego rodzaju zagrożenia.⁴

W literaturze włącza się niekiedy do zakresu bankowości internetowej usługi oferowane posiadaczom telefonów komórkowych z obsługą protokołu WAP, czyli umożliwiających korzystanie z sieci Internet, lecz o uboższej zawartości. Ze względu na specyfikę tej usługi i przedstawione w punkcie 2.2.2. ograniczenia, nie została ona w niniejszej pracy zaliczona do i-bankingu. W odniesieniu do niej proponuje się użycie pojęcia m-banking (mobile banking), co wskazuje na wykorzystanie w tym przypadku telefonu komórkowego.⁵

Stosowany jest również termin online banking, który w opracowaniach naukowych i statystycznych oznacza najczęściej korzystanie z usług bankowych za pośrednictwem ogólnodostępnej sieci w czasie rzeczywistym. Do tak rozumianej formy bankowości elektronicznej można zaliczyć zarówno i-banking, jak i m-banking. W literaturze spotkać też można termin online brokerage, który odnosi się do usług brokerskich i jako taki nie jest zaliczany do bankowości elektronicznej, jednakże należy zaznaczyć, że również banki komercyjne angażują się w rozwój tego typu usług w tworzonych przez nich domach maklerskich lub w wyodrębnionych biurach. Poza tym w wielu publikacjach podaje się, w celach dokonania analizy porównawczej, dane dotyczące obu tych form (zarówno online banking, jak i online brokerage).